Okul Yönetimini Sadeleştirmek mi, Zayıflatmak mı?

Milli Eğitim Bakanlığı Yönetici Atama ve Yer Değiştirme Yönetmeliğinde yapmış olduğu son düzenleme ile birlikte Milli Eğitim Bakanlığı teşkilat yapısında yer alan müdür baş yardımcılığı kadrosu kaldırıldı. İlk bakışta bu karar, yönetimi sadeleştirme gerekçesi ile savunulabilir gibi görünüyor. Ancak okul gerçeğiyle temas ettiğimizde, bu sadeleşmenin ciddi yönetsel zaaflar üretme riski taşıdığını açıkça görülmektedir. 


Okul, yalnızca ders yapılan bir mekân değil, öğretmen, öğrenci, veli, idare personel ve çevre ile sürekli iletişim halinde olan canlı bir örgüttür. Bu hareketli yapıda yönetim, tek kişinin omuzuna yüklenebilecek kadar basit değildir. Özellikle öğrenci sayısı 1000 ve üzeri olan okullarda müdür başyardımcısı kodrosu, yönetimde dengeleyici ve düzenleyici bir rol üstleniyordu. 


Müdür başyardımcılığı, müdür ile müdür yardımcıları arasında bir ara kademe olmanın ötesinde, yetki ve sorumlulukların sağlıklı biçimde dağıtılmasını sağlayan yönetsel işlev görevi görüyordu. Günlük idari işlerin yükünü paylaşırken, okul müdürünün pedagojik liderlik, vizyon oluşturma ve stratejik karar alma görevlerine odaklanmasına imkân tanıyordu. 

Bu kadronun kaldırılmasıyla birlikte ortaya çıkan tablo şudur:

Okul müdürü ya ayrıntılı idari işlerin içine çekilecek ya da bu işleri fiilen, ancak resmi yetki devri olmaksızın müdür yardımcılarına bırakacaktır. Her iki durumda da yetki/sorumluluk dengesi bozulacak, kurumsal belirsizlik artacaktır. 


Bu yeni düzenleme okul müdürünün liderliğini güçlendirmek bir yana, onu daraltma riski taşımaktadır. Modern yönetim anlayışı, lideri her işi yapan kişi olarak değil, işi doğru kişilere dağıtan, yönlendiren ve süreci yöneten kişi olarak tanımlanır. Müdür başyardımcılığı, bu anlayışın okul ölçeğindeki kurumsal karşılığıdır. 


Asıl mesele bir ünvanın kaldırılıp kaldırılmaması meselesi değildir. Mesele, okulun yönetebilirliginin korunup korunmadığıdır. Müdür başyardımcılığı kadrosunun kaldırılması, yönetimi sadeleştirmekten çok, okul yönetimini kırılgan hale getirme potansiyeli taşımaktadır.